གྲུབ་མཐའི་གོ་རིམ་གསེར་གྱི་ཐེམ་སྐས།

ལོ་རིམ་བདུན་པའི་སློབ་གཉེར་བ། ཚེ་བརྟན་རྡོ་རྗེ།

བདག་ཅག་གི་སྟོན་པ་དེ་ཉིད་གདུལ་བྱ་རྣམས་ངེས་དོན་ཆོས་ཉིད་ཐར་པའི་གནས་སུ་འདྲེན་པ་ལ་ཐབས་གྲུབ་མཐའ་བཞིའི་ངོ་མཚར་རྨད་དུ་བྱུང་བའི་སྐས་བཟང་འཛུགས་པ་ལ་མཁས་ཤིང་། དེའི་རྒྱུ་ཐུགས་བརྩེ་བ་དང་ལྡན་པ་སྟེ། ཐབས་མཁས་ཐུགས་རྗེའི་བདག་ཉིད་ཅན་བི་ཤྭ་ཀརྨའི་རྒྱལ་པོ་དེ་ལ། སྒོ་གསུམ་གུས་པ་དང་བཅས་པས་ཕྱག་འཚལ་ཞིང་སྐྱབས་སུ་མཆིའོ། །བདག་གིས་དེང་འདིར་རྩོམ་པའི་བྱ་བ་ལ་བགེགས་དང་ཉེ་བར་འཚེ་བ་ཀུན་ཞི་ནས། འདོད་དོན་དཔལ་འཕེལ་བསམ་དོན་ཡིད་བཞིན་དུ་འགྲུབ་ཅིང། བཀྲ་ཤིས་བདེ་ལེགས་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པར་བྱིན་གྱིས་རློབ་པར་མཛད་དུ་གསོལ། ཞེས་ཐོག་མར་གང་འདོད་པའི་དོན་བདེ་ལེགས་སུ་ཡོང་ཕྱིར་སངས་རྒྱས་དཀོན་མཆོག་ལ་ཕྱག་འཚལ་བ་སྔོན་དུ་བཏང་ནས། དངོས་གཞི་བར་དུ་དགེ་བར་ཚུལ་བཞིན་འཇུག་པ་ལ། དང་པོ་མཚམས་སྦྱོར་བ་ནི། དེ་ཡང་བྱུང་ཟིན་པ་ལས་ལྷག་པ་དང་། འབྱུང་བཞིན་པ་ལ་དོ་ཟླ་ནུས་ཤིང་། འབྱུང་འགྱུར་གྱི་མིག་དཔེ་འོས་པའི་ཚད་ལྡན་གྱི་རྩོམ་ཞིག་བྲི་བར་བྱ་བའི་ཤེས་ཡོན་མེད་མོད། རང་གི་དབང་པོའི་སྙོབ་ཚད་དང་མཐུན་པར་དགེ་བའི་ཕྱོགས་ལ་གོམས་འདྲིས་ཡོང་ཕྱིར་དགག་གཞག་སྤོང་གསུམ་གྱི་རྣམ་གཞག་ཆེར་མེད་པར་གྲུབ་མཐའ་བཞིའི་སྐོར་སོ་སོའི་གོ་བའི་སྙིང་པོ་ཙམ་གཞུང་ཚད་ལྡན་རྣམས་ཀྱི་ལུང་རྒྱབ་རྟེན་དུ་བྱས་ཏེ་མདོར་བསྡུས་ངག་གིས་བརྗོད་པ་ལ།

ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་སྒོ་ནས་གྲུབ་མཐའ་བཞིའི་བྱུང་རིམ་རོབ་ཙམ་བརྗོད་པ་དང་། གཙོ་བོ་རྫས་སུ་ཡོད་མེད་ཀྱི་གཞི་ལས་བརྩམས་ཏེ་གྲུབ་མཐའི་རིམ་པ་མཐར་ཆགས་སུ་བསྟན་པ་དང་། གནད་དོན་བསྡུས་བའི་སྒོ་ནས་མཇུག་གི་རིམ་པ་བརྗོད་པ་བཅས་གསུམ་ལས། དང་པོ་ནི།

དེའང་སྤྱིར་མདོ་དང་རྒྱུད་རྣམས་ལས་གྲུབ་མཐའ་བཞིའི་ཐ་སྙད་ཅི་རིགས་པར་བྱུང་སྟེ། «ཀྱེའི་རྡོ་རྗེ་མཁའ་འགྲོ་མ་དྲ་བའི་སྡོམ་པ་རྒྱུད་ཀྱི་རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ་»ལེའུ་བདུན་པ་འདུལ་བའི་ལེའུ་ལས།¹བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་བསྩལ་པ་སོགས་ནས། དེ་ལ་བྱེ་བྲག་སྨྲ་བ་བསྟན། །མདོ་སྡེ་པ་ཡང་དེ་བཞིན་ནོ། །དེ་ནས་རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པ་ཉིད། །དེ་ཡི་རྗེས་ལ་དབུ་མ་བསྟན། །ཞེས་གྲུབ་མཐའ་བཞིའི་ཐ་སྙད་གསལ་པོར་བྱུང་བ་དང་། དེ་བཞིན་དུ་བྱེ་མདོ་གཉིས་ཀྱི་ཐ་སྙད་ནི། «མ་ག་དྷཱ་བཟང་མོའི་རྟོགས་པ་བརྗོད་པའི་མདོ་»ལས།²བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་མདོ་སྡེ་པ་དང་བྱེ་བྲག་ཏུ་སྨྲ་བ་རྣམས་ཀྱི་མཆོག་ཏུ་བསྟན་པ་དེ་བཻ་དཱུརྱ་ཡའི་ཁང་པ་བརྩེགས་པའི་ནང་དུ་འདུག་ནས་འོང་བ་འདི་ཡིན་ནོ། །ཞེས་གསལ་ལོ། །དེས་ན་མཁས་པ་རྣམས་ཀྱིས་གྲུབ་མཐའ་བཞི་ཀའི་བདག་མེད་ཕྲ་རགས་འདོད་ཚུལ་གྱི་རིམ་པ་དང་། མདོ་སྡེའི་དགོངས་པ་ལེན་ཚུལ་སོགས་སངས་རྒྱས་ཞལ་བཞུགས་དུས་ནས་ཡོད་པར་གསུངས་པའང་ལུང་དེ་དག་ལ་བརྟེན་ནས་འཐད་ལྡན་དུ་དཔོག་ནུས་ཤིང་། འདིར་གཙོ་བོ་སློབ་དཔོན་རྣམས་ཀྱིས་གྲུབ་མཐའ་སོ་སོའི་འདོད་པ་ཕྲ་མོ་ནས་ཕྱེ་ཞིང་བསྟན་བཅོས་མཛད་པར་འགོ་བརྩམས་པ་ནས་བཟུང་འབུར་དུ་དོད་དེ་སོ་སོར་བྱུང་བའི་དབང་དུ་བྱས་ནས་གྲུབ་མཐའ་བཞིའི་བྱུང་རིམ་ཅུང་ཟད་ཅིག་བརྗོད་ན།

སྟོན་པ་མྱ་ངན་ལས་འདས་ནས་རིམ་བཞིན་སྟོན་པ་ཉིད་དང་མཛད་པ་ཕྱོགས་མཚུངས་པའི་དགྲ་བཅོམ་པ་འོད་སྲུང་དང་། ཀུན་དགའ་བོ་དང་། མཚན་མེད་སངས་རྒྱས་སུ་ལུང་བསྟན་ཐོབ་པའི་འཕགས་པ་ཉེར་སྦས་སོགས་གཏད་རབས་བདུན་ནམ་བརྒྱད་པོས་བསྟན་པ་རྫོགས་པར་སྐྱོང་བའི་ཚེ་དགེ་འདུན་རྣམས་ནང་ཕན་ཚུན་མི་མཐུན་པ་མེད་ཅིང་སྡེ་པ་སོ་སོར་གྱེས་པའང་མེད་ལ། དེ་དག་གི་རྗེས་སུའང་བསྟན་པ་སྐྱོང་བའི་དགྲ་བཅོམ་པ་མང་དུ་བྱོན་མོད་ཀྱི་སྟོན་པ་དང་མཛད་པ་མཚུངས་པ་འདི་དག་དང་མཉམ་པ་མ་བྱུང་བས།  རིམ་བཞིན་རྟོགས་པའི་གདེང་དང་བྲལ་བའི་དགེ་སློང་དབང་པོ་རྣོན་པོ་འགའ་ཞིག་གིས་རང་ཉིད་ཀྱིས་རྟོག་བཟོ་བྱས་པའི་ཚིག་རྣམས་མདོ་ཚིག་ཡིན་ཞེས་སྤེལ་བའི་འགོ་བརྩམས་པ་ནས་བཟུང་ཕན་ཚུན་རྩོད་པ་བྱུང་ཞིང་རྒྱལ་པོ་ཀ་ནིཥྐའི་དུས་ཙམ་ན་སྡེ་པ་བཅོ་བརྒྱད་དུ་གྱེས་ཤིང་། རེ་ཞིག་ཕན་ཚུན་རྩོད་པ་མེད་པར་གནས་པར་གྲགས། «རྒྱ་གར་ཆོས་འབྱུང་»ལས།³དུས་དེ་ཙམ་ན་ཁ་ཆེའི་ཡུལ་དུ་བྲམ་ཟེ་སུ་ཏྲ་ཞེས་བྱ་བ་ཡོ་བྱད་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་དང་ལྡན་པ་ཞིག་ཡོད་པ་དེས། བྱེ་བྲག་ཏུ་སྨྲ་བའི་བཙུན་པ་ཆོས་སྐྱོབ་འཁོར་བཅས་དང་། མདོ་སྡེ་པའི་ཐོག་མ་ཁ་ཆེའི་བཙུན་པ་ཆེན་པོ་གནས་བརྟན་འཁོར་དགེ་སློང་ལྔ་སྟོང་དང་བཅས་པ་རྟག་ཏུ་མཆོད་པར་བྱེད་ཅིང་། སྡེ་སྣོད་གསུམ་ལྷག་པར་རྒྱས་པར་བྱས་སོ། །ཞེས་གསུངས་པས། བྱེ་མདོ་གཉིས་ཀྱི་ལྟ་གྲུབ་སྨྲ་བའི་སློབ་དཔོན་རྣམས་ཀྱང་དུས་འདི་ཙམ་ནས་བྱུང་བར་མངོན། དེའང་རྒྱལ་པོ་པདྨ་ཆེན་པོའི་དུས་སུ་བྲམ་ཟེ་མཆོག་སྲེད་ཅེས་བྱ་བས་བྱེ་བྲག་ཏུ་བཤད་པའི་གླེགས་བམ་མང་དུ་བྲིས་ཏེ་སྤེལ་བར་བཤད་པས་མདོ་སྡེ་པ་ལས་བྱེ་བྲག་སྨྲ་བའི་གྲུབ་མཐའ་ཅུང་ཟད་སྔོན་དུ་བྱུང་ངམ་སྙམ་མོ།།

སྡེ་པ་བཅོ་བརྒྱད་པོ་དེ་རྣམས་ཀྱང་གྲུབ་མཐའི་དབང་དུ་བྱས་ན་བྱེ་མདོ་གཉིས་སུ་འདུ་མི་འདུ་ལ་མཁས་པ་རྣམས་ཀྱི་བཞེད་པ་མི་འདྲ་བ་སྣང་སྟེ། རེད་མདའ་བ་དང་། ས་སྐྱ་པཎ་ཆེན་དང་། ལྕང་སྐྱ་རོལ་པའི་རྡོ་རྗེ་སོགས་ཀྱིས་མང་བཀུར་བའི་སྡེ་པ་རྣམས་གང་ཟག་གི་བདག་ཡོད་པར་འདོད་པས་གྲུབ་མཐའ་གཉིས་སུ་མི་འདུ་བར་གསུངས་ཤིང་། དུང་དཀར་བས་ནི་«དུང་དཀར་གྲུབ་མཐའ་»ལས།⁴བྱེ་བྲག་སྨྲ་བར་རྩ་བའི་སྡེ་པ་བཅོ་བརྒྱད་ཡོད། སྡེ་པ་བཅོ་བརྒྱད་དེ་ལས་མང་པོས་བཀུར་བའི་སྡེ་པས་གང་ཟག་གི་བདག་ཡོད་པར་འདོད་པ་དང་། དེ་མིན་སྡེ་པ་བཅུ་བདུན་གྱིས་གང་ཟག་གི་བདག་མེད་པར་འདོད་པ་ཡིན། ཞེས་སྡེ་པ་བཅོ་བརྒྱད་པོ་ཐམས་ཅད་བྱེ་བྲག་སྨྲ་བ་ཡིན་པར་གསུངས། རང་ལུགས་ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས་ནི།⁵དེ་དག་ལ་གནས་བརྟན་པ་རྣམས་ནི་གྲུབ་མཐའ་བྱེ་བྲག་ཏུ་སྨྲ་བར་འདུ་ལ། ཕལ་ཆེན་པ་རྣམས་མདོ་སྡེ་པར་འདུས་པར་བཤད་དོ། །ཞེས་སྡེ་པ་བཅོ་བརྒྱད་པོ་ཚང་མ་གྲུབ་མཐའ་གཉིས་སུ་འདུ་བར་གསུངས་སོ།།

ཐེག་ཆེན་གྱི་གྲུབ་མཐའ་སྨྲ་བ་རྣམས་ནི། ཐོག་མར་སེམས་ཙམ་པའི་གྲུབ་མཐའ་སྨྲ་བའི་སློབ་དཔོན་ལྔ་བརྒྱ་དང་། དེ་ནས་དཔལ་མགོན་འཕགས་པ་ཀླུ་སྒྲུབ་སོགས་དབུ་མ་པའི་སློབ་དཔོན་རྣམས་རིམ་བཞིན་བྱོན་པར་བཤད་པས། དང་པོ་སེམས་ཙམ་པ་དང་དེ་ནས་དབུ་མ་པའི་གྲུབ་མཐའ་བྱུང་བ་ཡིན་ཞིང་། སེམས་ཙམ་པའི་སློབ་དཔོན་ལྔ་བརྒྱ་པོས་སོ་སོའི་ཐུགས་ལ་མངའ་བ་རྣམས་དང་། འཕགས་པ་ཕལ་པོ་ཆེའི་མདོ་དང་ལང་ཀར་གཤེགས་པའི་མདོ་སོགས་མི་མ་ཡིན་པའི་ཡུལ་ནས་བྱུང་བ་རྣམས། རྒྱལ་པོ་ལཀྵ་ཨ་ཤྭས་སྦྱིན་བདག་བྱས་ཏེ་གླེགས་བམ་དུ་བཀོད་པ་ཕྱིས་ནལེནྜར་སྤྱན་དྲངས་ནས་ཆོས་གཞི་རྒྱས་པར་མཛད་པ་ལོ་རྒྱུས་རྣམས་སུ་གསལ་བས་སེམས་ཙམ་པའི་གྲུབ་མཐའ་དབུ་མ་པ་ལས་སྔོན་དུ་བྱུང་བར་མངོན་ལ། སློབ་དཔོན་ཐོགས་མེད་ཞབས་ཀྱིས་མདོ་དེ་དག་གི་དགོངས་འགྲེལ་གྱི་བསྟན་བཅོས་བྱམས་པ་མགོན་པོ་ནས་གསན་པ་མི་ཡུལ་དུ་དར་བར་མཛད་པ་མ་ཟད། བསྟན་བཅོས་རང་རྐང་ཚུགས་པའང་མང་དུ་མཛད་དེ་སེམས་ཙམ་པའི་གྲུབ་མཐའ་ཉི་མ་ལྟར་གསལ་བར་མཛད་པས་སེམས་ཙམ་པའི་ཤིང་རྟའི་སྲོལ་འབྱེད་དུ་གསུངས་པ་ལས། ཁ་ཅིག་སེམས་ཙམ་པའི་གྲུབ་མཐའ་དབུ་མ་པའི་གྲུབ་མཐའི་ཕྱིས་སུ་བྱུང་བར་གསུངས་པ་ནི་མི་འཐད་སྙམ་མོ། །འོན་ཀྱང་དབུ་མ་པ་དང་སེམས་ཙམ་པའི་གྲུབ་མཐའ་གཉིས་ཀྱི་རྩོད་པ་སོགས་ནི་སློབ་དཔོན་སངས་རྒྱས་བསྐྱངས་དང་སློབ་དཔོན་ལེགས་ལྡན་འབྱེད་གཉིས་བྱོན་པའི་རྗེས་སུ་བྱུང་བར་ལོ་རྒྱུས་རྣམས་སུ་གསལ་ཞིང་། དེའི་སྔོན་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་བསྟན་པ་གཅིག་ཏུ་གནས་པར་གསུངས་སོ།།

གཉིས་པ་རྫས་བཏགས་ཀྱི་སྒོ་ནས་གྲུབ་མཐའི་རིམ་པ་བསྟན་པ་ལ་ཉན་ཐོས་ཀྱི་གྲུབ་མཐའ་གཉིས་མཐར་ཆགས་སུ་བསྟན་པ་དང་། དེ་གཉིས་ཀྱི་ཁྱད་པར་བསྟན་པ། ཐེག་ཆེན་སེམས་ཙམ་པ་དང་དབུ་མ་པའི་གྲུབ་མཐའ་བསྟན་པ་དང་། དེ་གཉིས་ཀྱི་ཁྱད་པར་བསྟན་པ་བཅས་བཞི་ལས། དང་པོ་ནི།

དེ་ཡང་གཞན་གཞུང་དང་རང་གཞུང་ཅི་རིགས་རྣམས་སུ་བྱེ་བྲག་སྨྲ་བའི་ལུགས་ལ་རྫས་ཡོད་དང་བཏགས་ཡོད་གཉིས་སུ་ཕྱེ་བ་དང་། རྫས་གྲུབ་དང་རྫས་ཡོད་ལ་ཁྱད་པར་འབྱེད་པ་སོགས་ཀྱི་རྣམ་གཞག་མཛད་པ་ཡོད་ཅིང་། དེའི་དབང་དུ་ན་བྱེ་མདོ་གཉིས་ལ་བདེན་གཉིས་འཇོག་ཚུལ་ཁྱད་པར་ཡོད་པའང་འོག་ནས་འཆད་པར་འགྱུར་ལ། རང་ལུགས་ཀུན་མཁྱེན་རོང་ཀློང་འཇུ་གསུམ་གྱི་གཞུང་རྣམས་སུ་ཁུངས་བཅོལ་ནས་བཤད་ན། བྱེ་བྲག་སྨྲ་བ་རྣམས་ཀྱིས་ཤེས་བྱ་གཞི་ལྔས་བསྡུས་པའི་ཆོས་ཇི་སྙེད་པ་ཐམས་ཅད་ཡུལ་རང་ངོས་ནས་གྲུབ་པའི་རྫས་ཡོད་དུ་འདོད་པས། བྱེ་བྲག་སྨྲ་བའི་ལུགས་ལ་གཞི་གྲུབ་ན་བཏགས་ཡོད་མ་ཡིན་པས་ཁྱབ་པ་དང་། རྫས་ཡོད་དང་རྫས་གྲུབ་ལའང་ཁྱད་པར་མི་བཞེད་དེ། ཀུན་མཁྱེན་རོང་ཟོམ་ཆོས་ཀྱི་བཟང་པོའི་ཞལ་སྔ་ནས།⁶ བྱེ་བྲག་ཏུ་སྨྲ་བ་ནི་ལུང་བྱེ་བྲག་བཤད་མཛོད་ཆེན་པོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་བརྟེན་ནས་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་རྫས་སུ་ཡོད་པར་སྨྲ་བ་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། ཞེས་དང་། ཀུན་མཁྱེན་ཀློང་ཆེན་རབ་འབྱམས་ (༡༣༠༨-༡༣༦༣) ཀྱི་ཞལ་སྔ་ནས།⁷ཉན་ཐོས་བྱེ་བྲག་སྨྲ་བ་དག་ནི། རྫས་ཐ་དད་པའི་ཤེས་བྱ་གཞི་ལྔ་ཁས་ལེན་ཏོ། །ཞེས་དང་། ཀུན་མཁྱེན་མི་ཕམ་རིན་པོ་ཆེ་ (༡༨༤༦-༡༩༡༢) ཡི་ཞལ་སྔ་ནས།⁸བྱེ་བྲག་སྨྲ་བས་ཤེས་བྱ་གཞི་ལྔ་དང་དུས་གསུམ་སོགས་རྫས་ཡོད་དུ་འདོད་དེ་གཞི་གྲུབ་པ་རྣམས་དེ་དང་དེའི་ཆོས་སུ་ཡོད་པས་ཐམས་ཅད་ཡོད་པར་འདོད་དོ། །ཞེས་དང་། ཀུན་རྫོབ་དོན་དམ་དུ་ཡོད་པ་གཉིས་ཀ་ཡང་ཆོས་རང་རང་གི་ངོ་བོ་རྫས་སུ་ཡོད་པས་མི་སྟོང་པར་འདོད། ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར་རོ།།

དེའི་ནང་ནས་ཀྱང་ཐོབ་པ་དང་། དུས་གསུམ་རྫས་གྲུབ། རིག་བྱེད་མ་ཡིན་པའི་གཟུགས་སོགས་ཡུལ་རང་ངོས་ནས་གྲུབ་པར་རྟོག་པས་སྒྲོ་བཏགས་ནས་བརྗོད་པ་ཤིན་ཏུ་མང་ཞིང་། དེ་དག་གི་སྒྲུབ་བྱེད་དུ་བཀོད་པའི་དྲང་དོན་སྒྲ་ཇི་བཞིན་མ་ཡིན་པའི་དགོངས་ལྡེམ་དགོངས་ཀྱི་ལུང་དང། རིགས་པ་ཇི་སྙེད་བཀོད་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་། གྲུབ་མཐའ་གོང་མ་རྣམས་ཀྱི་ཐ་སྙད་རིགས་པའི་དཔྱད་བཟོད་དུ་མ་གྲུབ་པས་རྟོག་བཏགས་ཀྱི་རྣམ་གཞག་གང་ཇི་སྙེད་ཀུན་ཐ་སྙད་དུའང་རི་རྭའི་སྤུན་དུ་ཐལ་ཞིང་བཏགས་ཡོད་ཙམ་དུ་མདོ་སྡེ་པས་བསྒྲུབས་པ་ཡིན་ཏེ། ཀུན་མཁྱེན་རོང་ཟོམ་ཆོས་ཀྱི་བཟང་པོའི་ཞལ་སྔ་ནས།⁹འདུས་མ་བྱས་རྣམས་ཀྱང་མོ་གཤམ་གྱི་བུ་དང་འདྲ་བར་འདོད་ཅིང་། ཇི་ལྟར་བྱེ་བྲག་ཏུ་སྨྲ་བ་པས་རྫས་སུ་འདོད་པའི་ཆོས་ཕལ་ལ་རྫས་མེད་པར་རྟོགས་སོ་ཞེས་འབྱུང་ངོ་། །ཞེས་དང་། ཀུན་མཁྱེན་མི་ཕམ་རིན་པོ་ཆེས།¹⁰སྐྱེ་འཇིག་ལ་སོགས་པ་ལྡན་མིན་འདུ་བྱེད་རྣམས་ནི་གཟུགས་དང་སེམས་སེམས་བྱུང་ལས་དེ་ཉིད་དང་གཞན་དུ་མ་གྲུབ་པས་ཀུན་བཏགས་ཡིན་ཏེ་རི་རྭ་བཞིན་མིང་ཙམ་དུ་ཟད་པས་སོ། །ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར་རོ།།

དེ་ལྟར་མདོ་སྡེ་པས་ཤེས་བྱ་ཐམས་ཅད་རྫས་ཡོད་དུ་འདོད་པའི་ལུགས་སུན་ཕྱུང་ནས་རང་ལུགས་རྫས་བཏགས་གཉིས་སུ་ཕྱེ་ཞིང། གཟུགས་སོགས་ཐ་སྙད་རང་ངོས་ནས་གྲུབ་པ་རྫས་ཡོད་དང་། རང་ངོས་ནས་གྲུབ་པ་མ་ཡིན་པ་དབྱིབས་ཁ་དོག་ལ་བཏགས་ནས་བཞག་པ་ལྟ་བུ་རྟོག་པས་བཏགས་པ་ལ་བཏགས་ཡོད་དུ་འདོད་དེ། ཀུན་མཁྱེན་མི་ཕམ་པའི་ཞལ་སྔ་ནས།¹¹དངོས་པོའི་རྫས་དང་ལྡོག་པས་བཏགས། །རྣམ་པ་གཉིས་ཀྱི་ཚུལ་ལས་ནི། །ཤེས་བྱ་རྣམས་ཀྱང་རྟོགས་བྱ་སྟེ། །དེ་ལས་སྤྲོས་པའི་རྣམ་གཞག་མང་། །ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར་རོ། །དེ་ལ་རྫས་ཡོད་བཏགས་ཡོད་ཀྱི་ངོ་བོ་དང་། དབྱེ་བ། རྫས་གྲུབ་དང་རྫས་ཡོད་ལ་མུ་རྩི་ཚུལ་རྣམས་ནི་ཡོངས་སུ་གྲགས་པ་ལྟར་ཡིན་པས་འདིར་མ་སྤྲོས་སོ། །དེ་ལྟར་མདོ་སྡེ་པས་རྫས་བཏགས་གཉིས་སུ་ཕྱེ་བས་བྱེ་བྲག་སྨྲ་བ་ལ་ངང་གིས་སུན་འབྱིན་དུ་སོང་ཞིང་། དེའི་དབང་གིས་རྫས་གྲུབ་དང་རྫས་ཡོད་ལའང་ཁྱད་པར་ཡོད་པ་ཡིན་ནོ།།

གཉིས་པ་བྱེ་མདོ་གཉིས་ཀྱི་ཁྱད་པར་ནི།

རང་ལུགས་བྱེ་མདོ་གཉིས་ཀྱི་ཁྱད་པར་ཡང་རྫས་བཏགས་སོགས་ཐ་སྙད་ཀྱི་བཞེད་ཚུལ་མི་འདྲ་བ་ཙམ་གྱི་སྒོ་ནས་གཞག་དགོས་ཏེ། «མན་ངག་ལྟ་བའི་ཕྲེང་བ་»ལས།¹²དེ་ལ་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པ་ལ་བཞུགས་པ་རྣམས་ཀྱི་ལྟ་བ་ནི་སོགས་ནས། ཕུང་པོ་ཁམས་དང་སྐྱེ་མཆེད་ལ་སྩོགས་པའི་འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་བཞིའི་རྡུལ་ཕྲ་རབ་དང། རྣམ་པར་ཤེས་པ་ནི་དོན་དམ་པར་ཡོད་པར་ལྟ་ཞིང་། འཕགས་པའི་བདེན་བཞི་བསྒོམས་པས་རིམ་གྱིས་འབྲས་བུ་རྣམ་པ་བཞི་འགྲུབ་པ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་དང་། ཀུན་མཁྱེན་རོང་ཟོམ་ཆོས་ཀྱི་བཟང་པོའི་ཞལ་སྔ་ནས།¹³ དེ་ཡང་ཉན་ཐོས་བྱེ་བྲག་ཏུ་སྨྲ་བ་པ་དང། མདོ་སྡེ་པའི་ལྟ་བ་རྣམ་པ་གཉིས་ཀྱི་བྱེ་བྲག་མི་མཐུན་པ་རྣམས་ཀྱང་མདོར་བསྡུས་ན། བྱེ་བྲག་པས་དབང་པོ་དང་དོན་དུ་ཕྲད་པའི་བློ་རྣམ་པ་མྱེད་པར་སྐྱེ་ཞིང་། ཞེས་པ་ནས། གཞན་ཡང་དབྱིབས་དང་རིག་བྱེད་མ་ཡིན་པའི་གཟུགས་དང་མི་ལྡན་པའི་འདུ་བྱེད་ལ་སྩོགས་པ་ཁ་ཅིག་རྫས་སུ་འདོད་མི་འདོད་ཀྱི་བྱེ་བྲག་ཡོད་དོ་ཞེས་འབྱུང་ངོ་། །ཞེས་དང་། དེ་བཞིན་ཀུན་མཁྱེན་མི་ཕམ་རིན་པོ་ཆེའི་ཞལ་སྔ་ནས།¹⁴ཉན་ཐོས་དེའི་གྲུབ་པའི་མཐའ་བདེན་བཞི་དང་གང་ཟག་གི་བདག་མེད་འདོད་པ་དང་ཆ་མེད་གཉིས་དོན་དམ་པར་གྲུབ་པར་འདོད་པ་འདྲ་ཡང་། ལྡན་མིན་འདུ་བྱེད་དང་འདུས་མ་བྱས་རྣམས་བྱེ་སྨྲ་ལྟར་རྫས་སུ་མི་འདོད་པར་བཏགས་པ་ཙམ་དུ་འདོད་པ་དང་། ཕྱི་དོན་གྱི་རྣམ་པ་ཤེས་པ་ལ་ཤར་བ་ཉིད་ཀྱི་སྒོ་ནས་ཡུལ་རིག་པ་ལས་ཕྱི་དོན་དངོས་ལྐོག་ན་མོའི་ཚུལ་དུ་འདོད་པ་སོགས་ཐ་སྙད་ཀྱི་ཚུལ་ལ་དངོས་སྟོབས་ཀྱི་རིགས་པ་དང་མཐུན་པའི་ཁས་ལེན་འགའ་ཞིག་གིས་འཕགས་པ་ལས་མདོ་སྡེ་པའི་གྲུབ་མཐའ་ཞེས་ལོགས་སུ་བརྗོད་ཀྱི། ལྟ་སྒོམ་སྤྱོད་འབྲས་རྣམས་ཉན་ཐོས་དང་ཁྱད་པར་མེད་པའོ། །ཞེས་དང་། དེ་བཞིན་དུ་དབུ་མ་རྒྱན་གྱི་སྤྱི་དོན་ལས།¹⁵དོན་སྨྲ་སྡེ་གཉིས་པོ་ལ་བྱེ་བྲག་འདོད་ཚུལ་མི་འདྲ་བ་ཡོད་ཀྱང་། དོན་དུ་འདི་ལྟར་འདོད་དེ། བཅོམ་ཞིང་གཞན་གསལ་བར་གྱུར་ན་རང་འཛིན་གྱི་བློ་འདོར་དུ་རུང་བའི་རགས་པ་རྣམས་ཀུན་རྫོབ། མི་འདོར་བ་ཤེས་པ་སྐད་ཅིག་ཆ་མེད་ཙམ་དང་། བེམ་པོ་རྡུལ་ཕྲན་ཆ་མེད་ཙམ་དོན་དམ་དུ་ཡོད་དགོས་ཏེ། དེ་མེད་ན་བེམ་ཤེས་རགས་པ་འདི་ཀུན་རྩོམ་གཞི་མེད་པས་ན་འདི་ལྟར་སྣང་བར་ཡང་མི་འཐད་དེ་སྣལ་མ་མེད་པའི་སྣམ་བུ་བཞིན་ནོ་སྙམ་པའོ། །ཞེས་ཐ་སྙད་ཀྱི་འདོད་ཚུལ་མི་འདྲ་བ་འགའ་ལས་བདེན་གཉིས་ཀྱི་རྣམ་གཞག་བྱེད་ཚུལ་ཁྱད་མེད་པར་གསལ་པོར་གསུངས་སོ། །འོ་ན་«དབུ་མ་རྒྱན་འགྲེལ་»ལས།¹⁶བདེན་གཉིས་ཟུང་དུ་ཆུད་ཚུལ་གྱི་རྟོག་པའི་རྩལ་འཕངས་ལས་དོན་དམ་པ་གཏན་ལ་འབེབས་ཚུལ་ལ་ཁྱད་ཡོད་པ་ལས། ཐ་སྙད་བཞེད་ཚུལ་ཙམ་གྱིས་གྲུབ་མཐའི་མཐོ་དམན་མི་རུང་ངོ་། །ཞེས་གསུངས་པ་དང་མི་འགལ་ལམ་ཞེ་ན། མི་འགལ་ཏེ། དེ་ནི་ཐ་སྙད་བཞེད་ཚུལ་ཙམ་གྱིས་དབུ་མ་ཐལ་རང་གི་གྲུབ་མཐའི་མཐོ་དམན་མི་རུང་བར་གསུངས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།།

དེས་ན་རང་ལུགས་ལ་གོང་དུ་དྲངས་པའི་ལུང་དང་མཐུན་པར་བྱེ་མདོ་གཉིས་ལ་རྫས་བཏགས་སོགས་ཐ་སྙད་ཀྱི་བཞེད་ཚུལ་མི་འདྲ་བའི་ཁྱད་པར་ཙམ་ལས་བདེན་གཉིས་འཇོག་ཚུལ་ལ་ཁྱད་མེད་པར་འདོད། གཞན་གཞུང་རྣམས་སུ་ནི་མདོ་སྡེ་པ་ལའང་རིགས་པའི་རྗེས་འབྲང་དང་ལུང་གི་རྗེས་འབྲང་གཉིས་སུ་དབྱེ་བ་དང་། ལུང་གི་རྗེས་འབྲང་རྣམས་ཀྱི་བདེན་གཉིས་འཇོག་ཚུལ་བྱེ་སྨྲ་དང་མཐུན་ཞིང་། རིགས་པའི་རྗེས་འབྲང་གི་མདོ་སྡེ་པའི་བདེན་གཉིས་ནི། ཚད་མ་རྣམ་འགྲེལ་གྱི། དོན་དམ་དོན་བྱེད་ནུས་པ་གང་། །དེ་འདིར་དོན་དམ་ཡོད་པ་ཡིན། །གཞན་ནི་ཀུན་རྫོབ་ཡོད་པ་སྟེ། །དེ་དག་རང་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་བཤད། །ཅེས་པའི་ཤོ་ལོ་ཀ་འདི་ཉིད་ཀྱིས་བསྟན་པར་འདོད། རང་ཕྱོགས་ཀུན་མཁྱེན་འཇིགས་མེད་གླིང་པ་དང་། ཕྱིས་བྱུང་མཁས་པ་རྣམས་ཀྱི་གཞུང་འགའ་ཞིག་ནའང་དེ་ལྟར་གསལ་མོད། རང་ཕྱོགས་ཡོངས་སུ་གྲགས་པའི་མཁས་གྲུབ་ཆེན་པོ་གཞན་རྣམས་ཀྱི་གཞུང་དུ་དབྱེ་བ་དེ་ལྟར་ཕྱེ་བ་མ་མཐོང་ཞིང་། བདེན་གཉིས་འཇོག་ཚུལ་ལ་དེ་ལྟར་ཁྱད་པར་ཕྱེ་བ་དེ་རིགས་པའི་དབང་དུ་བྱས་ནའང་འཐད་ལྡན་དུ་མ་མཐོང་སྟེ། གྲུབ་མཐའ་འོག་མ་ལས་གོང་མ་བདེན་གཉིས་ཀྱི་རྣམ་གཞག་བྱེད་པ་ལ་རིམ་བཞིན་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པའམ་གནས་ཚུལ་དང་ཇེ་ཉེར་འགྲོ་དགོས་པ་གང་ཞིག འདིར་རིགས་པའི་རྗེས་སུ་འབྲང་པའི་མདོ་སྡེ་པའི་བདེན་གཉིས་དེ་གྲུབ་མཐའ་རང་ལས་དམན་པའི་བྱེ་བྲག་སྨྲ་བ་དང་ལུང་གི་རྗེས་འབྲང་མདོ་སྡེ་པའི་བདེན་གཉིས་དང་དོ་ཟླར་མི་ནུས་པའི་ཕྱིར་ཏེ། བྱེ་བྲག་སྨྲ་བས་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་གཏན་ལ་ཕབ་པའི་བུམ་པ་དེ་རིགས་པའི་རྗེས་འབྲང་གི་མདོ་སྡེ་པས་དོན་དམ་བདེན་པར་འདོད་པའི་ཕྱིར་ཤིན་ཏུ་ཡ་མཚན་ནོ།།

གསུམ་པ་དབུ་སེམས་གཉིས་ཀྱི་གྲུབ་མཐའ་མཐར་ཆགས་སུ་བསྟན་པ་ནི།

སེམས་ཙམ་པའི་ལུགས་ལ། གོང་དུ་མདོ་སྡེ་པས་སུན་ཕྱུང་མ་ནུས་པའི་གཟུགས་དང་། ཤེས་པ་སོགས་རྫས་སུ་ཡོད་པར་འདོད་པའི་ཆོས་ལས་ཕྱི་རོལ་དོན་དུ་སྣང་བའི་རི་ར་བ་དང་ཚ་གྲང་སོགས་གང་ཇི་སྙེད་པ་དེ་དག་ཕྱི་དོན་འགོག་པའི་རིགས་པས་ཕྱི་རོལ་རྫས་སུ་ཡོད་པར་སུན་ཕྱུང་ནས། ལྷན་ཅིག་དམིགས་ངེས་ཀྱི་རིགས་པས་ཤེས་པ་ལ་དངོས་སུ་སྣང་བ་ཐམས་ཅད་དེའི་བདག་ཉིད་དུ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པས་སྣང་བ་ཐམས་ཅད་སེམས་ཙམ་དུ་ལེགས་པར་གཏན་ལ་ཕབ་པ་ཡིན་ཞིང་། ཚུར་མཐོང་ཐ་སྙད་ཀྱི་གནས་ཚུལ་ལ་འདི་ལས་ཕྲ་བ་ཞིག་གྲུབ་མཐའ་གོང་མ་གང་ལའང་གཏན་ལ་འབེབས་པའི་རིགས་པ་མེད་པས་ཐ་སྙད་ཀྱི་རྩེ་མོར་གྲགས་ཤིང་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་སེམས་ཙམ་པས་ཡིད་དམ་ཤེས་པ་འབའ་ཞིག་རྫས་སུ་གྲུབ་པར་འདོད་པ་ཡིན་ཏེ། ཀུན་མཁྱེན་རོང་ཟོམ་ཆོས་ཀྱི་བཟང་པོའི་ཞལ་སྔ་ནས།¹⁷ རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པ་བ་ནི་འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་བཞི་ཡང་རྫས་སུ་མེད་དེ། ཡིད་འབའ་ཞིག་རྫས་སུ་ཡོད་དོ་ཞེས་འདོད་དོ། །ཞེས་དང་། དེ་ལས་ཅུང་ཟད་ཞིབ་པར། ཀུན་མཁྱེན་ཀློང་ཆེན་རབ་འབྱམས་ཀྱི་ཞལ་སྔ་ནས།¹⁸རྫས་ཡོད་བཏགས་ཡོད་ཀྱི་སྒོ་ནས་བཞག་ན། གཟུགས་སེམས་སེམས་བྱུང་རེག་པ་ལ་སོགས་པ་ཉི་ཤུ་རྩ་གསུམ་དང་། དེ་བཞིན་ཉིད་ནི་རྫས་ཡོད་དེ་སེམས་བྱུང་བག་ཡོད་ལ་སོགས་ཉི་ཤུ་རྩ་དགུ་དང། མི་ལྡན་པའི་འདུ་བྱེད་ཐམས་ཅད་དང་ནམ་མཁའ་དང་འགོག་པ་བཞི་བཏགས་ཡོད་དོ། །ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར་རོ། །གཟུགས་ནི་ཕྱི་དོན་བེམ་པོའི་ངོ་བོར་གྲུབ་པར་འདོད་པ་མིན་ཏེ། མི་ཕམ་རིན་པོ་ཆེའི་ཞལ་སྔ་ནས།¹⁹གཟུགས་ནི་ཕྱི་དོན་བེམ་པོར་དངོས་སུ་མེད་ཀྱང་ཀུན་གཞི་ལ་དོན་སྣང་གི་བག་ཆགས་སྨིན་པའི་དབང་གིས་ཕྱི་རོལ་གྱི་གཟུགས་སུ་སྣང་བ་སྟེ་རྨི་ལམ་གྱི་རྟ་གླང་བཞིན་དུ་འདོད། ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར་གོ་བར་བྱའོ།།

དབུ་མ་པས་ནི་ཆོས་ཐམས་ཅད་དང་། ཁྱད་པར་སེམས་ཙམ་པས་དོན་དམ་པར་བདེན་པར་འདོད་པའི་གཉིས་སྟོང་གི་ཤེས་པ་དེའང་ཡེ་ནས་མ་སྐྱེས་པ་སྤྲོས་པ་ཀུན་དང་བྲལ་བར་གཏན་ལ་ཕབ་སྟེ། རྫས་སུ་ཡོད་པའི་ཆོས་རྡུལ་ཙམ་ཡང་མི་འདོད་ཅིང་ཐམས་ཅད་སྒྱུ་མ་དང་རྨི་ལམ་ལྟར་རྟོག་པས་བཏགས་པའམ་བཏགས་ཡོད་ཙམ་དུ་འདོད་པ་ཡིན་ཏེ། ལང་ཀར་གཤེགས་པ་ལས། སྲིད་པ་གསུམ་ནི་བཏགས་པ་ཙམ། །ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་དངོས་པོ་མེད། །བཏགས་པ་དངོས་པོའི་ངོ་བོ་ནི། །རྟོག་གེ་བ་དག་རྟོག་པར་འགྱུར། །རང་བཞིན་མེད་ཅིང་རྣམ་རིག་མེད། །ཀུན་གཞི་མེད་ཅིང་དངོས་མེད་ན། །བྱིས་པ་ངན་པ་རྟོག་གེ་བ། །རོ་དང་འདྲ་བས་འདི་དག་བརྟགས། །ཞེས་གསུངས་པ་དང་། མན་ངག་ལྟ་ཕྲེང་ལས། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཐེག་པ་ལ་ཞུགས་པ་རྣམས་ཀྱི་ལྟ་བ་ནི། ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་དང་རྣམ་པར་བྱང་བའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་དོན་དམ་པར་ནི་རང་བཞིན་མེད་པ་ཡིན་ལ། ཀུན་རྫོབ་ཏུ་ནི་སྒྱུ་མ་ཙམ་དུ་སོ་སོའི་མཚན་ཉིད་མ་འདྲེས་པར་ཡོད་དེ། ཞེས་དང་། ཀུན་མཁྱེན་རོང་ཟོམ་ཆོས་ཀྱི་བཟང་པོའི་ཞལ་སྔ་ནས།²⁰དབུ་མ་པ་ནི་ཡིད་ཀྱང་དོན་དམ་པར་རྫས་སུ་མེད་དེ་སོགས་གསུངས་པ་བཞིན་ནོ།།

བཞི་པ་དབུ་སེམས་གཉིས་ཀྱི་ཁྱད་པར་བསྟན་པ།

དབུ་མ་པ་དང་སེམས་ཙམ་པ་གཉིས་ཀྱི་ཁྱད་པར་ནི་གཉིས་སྟོང་གི་ཤེས་པ་རང་གསལ་དོན་དམ་དུ་འདོད་མི་འདོད་ཀྱི་གནད་ཕྲ་མོ་ཙམ་ལ་ཐུག་པ་ཡིན་ཏེ། ཀུན་མཁྱེན་མི་ཕམ་རིན་པོ་ཆེས།²¹འོན་ཀྱང་བརྗོད་མེད་ཀྱི་ཤེས་པ་དེ་ཡི་ངོ་བོ་ལ་བདེན་གྲུབ་ཏུ་འཇོག་ཚུལ་གྱི་གྲུབ་མཐའ་ཕྲ་མོ་ཙམ་ཞིག་ལྷག་མར་ལུས་པ་དེ་ཉིད་རིགས་པས་སུན་ཕྱུངས་ཏེ། གཟུང་འཛིན་མེད་པའི་ཤེས་པ་ཉིད་ཀྱང་བདེན་པ་མེད་པ་སྟོང་པ་དང་ཟུང་དུ་ཞུགས་པའི་རང་སེམས་གདོད་ནས་དག་པའི་འོད་གསལ་ཉིད་དུ་འདོད་ན་དབུ་མ་ཡང་དག་པ་ཡིན་ཏེ། དེས་ན་ཐེག་ཆེན་དབུ་སེམས་འདི་གཉིས་ཞེན་པའི་གནད་ཕྲ་མོ་ཞིག་ཆོད་མ་ཆོད་ཀྱི་ཁྱད་པར་ལས། ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར་རོ།།

གསུམ་པ་གནད་དོན་བསྡུས་བའི་སྒོ་ནས་མཇུག་གི་རིམ་པ་བརྗོད་པ་ནི།

དེ་ལྟར་བྱེ་བྲག་སྨྲ་བས་འདོད་པའི་ཤེས་བྱ་ཇི་སྙེད་པ་ལས་མདོ་སྡེ་པས་སུན་ཕྱུང་བས་རྫས་སུ་ཡོད་པའི་ཆོས་གཟུགས་ཤེས་ཙམ་ཞིག་ལྷག དེ་ཡང་ཕྱི་དོན་རྣམས་སེམས་ཙམ་པས་སུན་ཕྱུང་ནས་སྣང་བ་ཤེས་པར་གཏན་ལ་ཕབ་པས་སྣང་བ་ཀུན་ཤེས་པའི་བདག་ཉིད་ཙམ་དུ་གྲུབ་པ་ཡིན། དེ་ཡང་གཟུང་འཛིན་གཉིས་སུ་སྣང་བའི་སྣང་བ་ཐམས་ཅད་ཀུན་བཏགས་ཡིན་པས། མཐར་རྫས་སུ་གྲུབ་པ་ནི་གཉིས་སྟོང་གི་ཤེས་པ་ཙམ་ལྷག་པ་ཡིན་ཞིང་། གྲུབ་མཐའ་རིམ་གྱིས་པའི་དབང་དུ་བྱས་ན་དབུ་མའི་བགོ་སྐལ་ལ་རིགས་པའི་དགག་བྱ་བདེན་པར་གྲུབ་པའི་ཆོས་འདི་ཙམ་ལས་མེད་པས་དབུ་མ་པའི་ཐུན་མིན་གྱི་དགག་བྱར་གནས་ཤིང་། དེ་ཉིད་དབུ་མ་པས་གཞི་མེད་དུ་གཏན་ལ་ཕབ་པས། མཐར་ཆོས་ཐམས་ཅད་དབུ་མའམ་སྟོང་པ་ཉིད་དུ་ལེགས་པར་གཏན་ལ་ཕབ་པ་ཡིན་ཞིང་། དབུ་མའི་ལུགས་ལ་ཆོས་ཐམས་ཅད་རྟོག་བཏགས་ཙམ་དུ་དོན་གྱིས་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ།།

དེ་ལྟར་གྲུབ་མཐའ་བཞིར་རིམ་གྱིས་ཞུགས་ཏེ། དང་པོ་ཐ་སྙད་ཀྱི་གནས་ཚུལ་གང་ཡིན་པ་ལ་ངེས་པ་རྙེད་པར་བྱས་ནས། མཐར་གནས་ལུགས་དངོས་སེམས་ཉིད་ཀྱི་རང་བཞིན་དུ་གཏན་ལ་ཕབ་ཅིང་རྟོགས་དགོས་པར་སེམས་ཏེ།  སྤྱིར་ཆོས་ཉིད་ཅེས་པའང་ཐ་སྙད་དུ་ཡོད་པའི་སེམས་ཀྱི་རང་བཞིན་ཏུ་གཏན་ལ་ཕབ་ཅིང་། དེའི་རང་བཞིན་དུ་རྟོགས་དགོས་པ་ལས་ཕྱི་དོན་གཟུགས་སོགས་ནི་ཐ་སྙད་དུའང་མེད་པས་དེའི་སྟེང་དུ་ཇི་ལྟར་རུང་། རྒྱུ་མཚན་དེས་ན་རྣམ་གྲངས་མ་ཡིན་པའི་དོན་དམ་སོགས་ཇི་ལྟར་བརྗོད་ཀྱང་འཛིན་པ་ཀུན་དང་བྲལ་བའི་སེམས་ཀྱི་ལྡོག་ཆ་ནས་བརྗོད་པ་ལས་ལོགས་སུ་ཡུལ་ཞིག་གི་སྟེང་དུ་གྲུབ་པ་ནི་གང་ཡང་མེད་ཅིང་། མཉམ་བཞག་དུ་ཆོས་ཉིད་རྟོགས་ཞེས་པའང་སོ་སོའི་སེམས་ཀྱི་མཐའ་བཞིར་འཛིན་པའི་རྣམ་རྟོག་བྲལ་ཙམ་ལས་གཞན་དུ་གང་ཞིག་ཡོད་དེ། དཔལ་རང་བྱུང་ཞབས་ཀྱིས། ཡོད་པ་མ་ཡིན་རྒྱལ་བས་ཀྱང་མ་གཟིགས། །མེད་པ་མ་ཡིན་འཁོར་འདས་ཀུན་གྱི་གཞི། །འགལ་འདུ་མ་ཡིན་ཟུང་འཇུག་དབུ་མའི་ལམ། །མཐའ་བྲལ་སེམས་ཀྱི་ཆོས་ཉིད་རྟོགས་པར་ཤོག།།ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར་རོ། །དེས་ན་དང་པོ་ཆོས་ཐམས་ཅད་སེམས་ཀྱི་བག་ཆགས་ཀྱི་ཆོ་འཕྲུལ་ཙམ་དུ་གཏན་ལ་ཕབ་ནས་རིམ་བཞིན་སེམས་དེ་ཉིད་ཀྱང་གཟུང་འཛིན་གྱི་རྣམ་རྟོག་ཀུན་བྲལ་གྱི་ཡེ་ཤེས་ངོ་བོ་སྟོང་པའི་རང་བཞིན་དུ་ཤེས་ན་དབུ་མ་ཡང་དག་པ་ཡིན་པས་དབུ་མ་པའི་གཏན་ལ་ཕབ་པའི་ཆོས་ཉིད་ཅེས་པའང་དེ་ལས་ལྷག་པ་ཞིག་གང་ཞིག་ཡོད་སྙམ་མོ། །དེ་ཡང་། «དབུ་མ་རྒྱན་»ལས།²² སེམས་ཙམ་ལ་ནི་བརྟེན་ནས་སུ། །ཕྱི་རོལ་དངོས་མེད་ཤེས་པར་བྱ། །ཚུལ་འདིར་བརྟེན་ནས་དེ་ལ་ཡང་། །ཤིན་ཏུ་དངོས་མེད་ཤེས་པར་བྱ། །ཞེས་དང་«རྒྱལ་སྲས་ལག་ལེན་སོ་བདུན་མ་»ལས།²³ ཇི་ལྟར་སྣང་བ་འདི་དག་རང་གི་སེམས། །སེམས་ཉིད་གདོད་ནས་སྤྲོས་པའི་མཐའ་དང་བྲལ། །དེ་ཉིད་ཤེས་ནས་གཟུང་འཛིན་མཚན་མ་རྣམས། །ཡིད་ལ་མི་བྱེད་རྒྱལ་སྲས་ལག་ལེན་ཡིན། །ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར་རོ།།

དེ་ལྟར་རིམ་བཞིན་ཐ་སྙད་ཀྱི་ཆོས་ཀུན་སེམས་ཉིད་ཀྱི་རང་བཞིན་དུ་རྟོགས་ཤིང་དེ་ཡང་གཟུང་འཛིན་གཉིས་ཀྱིས་སྟོང་པའི་ཡེ་ཤེས་ངོ་བོ་སྟོང་པར་རྟོགས་ན་དེ་ཙམ་གྱིས་ཆོས་ཐམས་ཅད་སྟོང་ཉིད་སྤྲོས་བྲལ་དུ་རྟོགས་པའི་གོ་ཆོད་པས། «བཞི་བརྒྱ་པ་»ལས། གཅིག་གི་སྟོང་ཉིད་གང་ཡིན་པ། །དེ་ནི་ཀུན་གྱི་སྟོང་ཉིད་ཡིན། །ཞེས་གསུངས་པའང་ལེགས་པར་གནད་དང་ལྡན་པ་ཤེས་པར་སེམས་སོ།།

དེས་ན་བྱེ་བྲག་སྨྲ་བས་ཆོས་ཐམས་ཅད་རྫས་ཡོད་དུ་འདོད་པ་དང་། དེ་ནས་རིམ་བཞིན་དབུ་མ་པས་ཆོས་ཐམས་ཅད་རྟོག་བཏགས་ཙམ་དུ་གཏན་ལ་ཕབ་པའི་བར་གྱི་གྲུབ་མཐའ་བཞིའི་སྐས་ཀྱི་གདང་བུ་རེ་རེར་གོམ་པ་སྤོས་ནས་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ཐ་སྙད་དང་དོན་དམ་པའི་ཚུལ་ལ་རིམ་བཞིན་འཇུག་ན་བདེ་བར་སེམས། དེ་ལས་གཞན་དུ་ཐེག་དམན་གྱི་གྲུབ་མཐའ་ལ་གཤེ་གཤེ་སྨད་སྨད་དང་། ཐེག་ཆེན་གྱི་གྲུབ་མཐའ་ཞེས་མ་གོ་ནའང་གོ་མདོག་གིས་བཟང་བར་བཟུང་ནས་མ་བསྙབས་སྙོབ་མདོག་བྱེད་པས་ནི་སྐེད་ཚིགས་དང་། ལག་ཚིགས་ན་བ་ཙམ་ལས་གྲུབ་མཐའི་གོ་རིམ་གྱི་གནད་གང་ཡིན་པ་རྟོགས་པར་དཀའ་སྙམ་མོ།།

སླར་སྨོན་པ།

དགེ་དང་ལེགས་ཆ་ཇི་ཙམ་ཡོད་ཀྱང་ཉུང་།།
ཉེས་དང་སྐྱོན་ཆ་གཅིག་ལས་མེད་ཀྱང་མང་།།
དེ་ཕྱིར་དགེ་ལེགས་ཡོན་ཏན་འཕེལ་ཕྱིར་དང་།།
ཉེས་སྐྱོན་དྲི་མ་དག་ཕྱིར་ཡོངས་སུ་བསྔོའོ།།

ཞེས་པའང་ཕྱི་ལོ་ (༠༩/༢༧/༢༠༢༤) བོད་ཚེས་ཉེར་ལྔའི་ཉིན་མཇུག་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བྲིས་པ་དགེའོ།། དགེའོ།།

1. «ཀྱེའི་རྡོ་རྗེ་རྒྱུད་ཀྱི་རྒྱལ་པོ།» (D,fol. 27a7-b1) པེ་ཅིན་དང་ཏོག་བཀའ་འགྱུར་ནང་བཞུགས་མི་འདུག་ཅེས་«ཞང་ཡེ་ཤེས་སྡེའི་ལྟ་བའི་ཁྱད་པར་ལ་དཔྱད་པ་»ཞེས་པའི་ཞིབ་འཇུག་དེབ་ཏུ་གསལ།
2. ཡེ་ཤེས་སྡེ་པར་མ། པོད། ༩༥ ཤོག་ངོས་ ༦༣༢ པར་གསལ།
4. «དུང་དཀར་གྲུབ་མཐའ།» སེར་སྨད་པར་མ། ཕྱི་ལོ་ ༢༠༡༡ ལོའི་པར་མ། དེབ་གཟུགས། ཤོག་ངོས་ ༣༥༡ པར་གསལ།
5. «ཡིད་བཞིན་མཛོད་འགྲེལ་པདྨ་དཀར་པོ།» སྔ་འགྱུར་རིག་མཛོད་རྩིས་འཕྲུལ་སྡེ་ཚན་གྱི་ཕྱི་ལོ་ ༢༠༡༦ ལོའི་པར་མ། དེབ་གཟུགས། སྨད་ཆ། ཤོག་ངོས་ ༥ པར་གསལ།
6. «ལྟ་བའི་བརྗེད་བྱང་།» སི་ཁྲོན་མི་རིགས་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་གི་པར་མ། ཤོག་ངོས་ ༨ པར་གསལ།
7.  «གྲུབ་མཐའ་མཛོད།» དཔལ་བརྩེགས་པར་མ། ཐཱའི་ཝན་བསྐྱར་དཔར་མ། དེབ་གཟུགས། ཤོག་ངོས་ ༦༡ པར་གསལ།
8. «མཁས་འཇུག» སྔ་འགྱུར་རིག་མཛོད་རྩིས་འཕྲུལ་སྡེ་ཚན་གྱི་ཕྱི་ལོ་ ༢༠༡༨ ལོའི་པར་མ། ཤོག་ངོས་ ༥༡ པར་གསལ།
9. «དཀོན་ཅོག་འགྲེལ།» སི་ཁྲོན་པར་མ། ཤོག་ངོས་ ༤༥ པར་གསལ།
10. «ཡིད་བཞིན་མཛོད་གྲུབ་བསྡུས།» སྔ་འགྱུར་རིག་མཛོད་རྩིས་འཕྲུལ་སྡེ་ཚན་གྱི་ཕྱི་ལོ་ ༢༠༡༦ ལོའི་པར་མ། དེབ་གཟུགས། ཤོག་ངོས་ ༢༩ པར་གསལ།
11. «དོན་རྣམ་ངེས་ཤེས་རབ་རལ་གྲི།» སྔ་འགྱུར་རིག་མཛོད་རྩིས་འཕྲུལ་སྡེ་ཚན་གྱི་ཕྱི་ལོ་ ༢༠༡༧ ལོའི་པར་མ། ཤོག་ངོས་ ༢༨ པར་གསལ།
12. སི་ཁྲོན་པར་མ། ཤོག་ངོས་ ༢༩༣ པར་གསལ། 
13. «མན་ངག་ལྟ་ཕྲེང་གི་འགྲེལ་པ།» སི་ཁྲོན་པར་མ། ཤོག་ངོས་ ༣༡༤ པར་གསལ།
14. «བཀའ་བརྒྱད་རྣམ་བཤད།» སྔ་འགྱུར་རིག་མཛོད་རྩིས་འཕྲུལ་སྡེ་ཚན་གྱི་ཕྱི་ལོ་ ༢༠༡༧ ལོའི་པར་མ། ཤོག་ངོས་ ༢༣ པར་གསལ།
15. «འཇམ་དབྱངས་བླ་མ་དགྱེས་པའི་ཞལ་ལུང་།» སྔ་འགྱུར་རིག་མཛོད་རྩིས་འཕྲུལ་སྡེ་ཚན་གྱི་ཕྱི་ལོ་ ༢༠༡༧ ལོའི་པར་མ། ཤོག་ངོས་ ༡༨ པར་གསལ།
16. «འཇམ་དབྱངས་བླ་མ་དགྱེས་པའི་ཞལ་ལུང་།» སྔ་འགྱུར་རིག་མཛོད་རྩིས་འཕྲུལ་སྡེ་ཚན་གྱི་སྤྱི་ལོ་ ༢༠༡༧ ལོའི་པར་མ། ཤོག་ངོས ༢༤ པར་གསལ།
17. «ལྟ་བའི་བརྗེད་བྱང་།» སི་ཁྲོན་པར་མ། ཤོག་ངོས་ ༩ པར་གསལ།
18. «ཡིད་བཞིན་མཛོད་འགྲེལ་པདྨ་དཀར་པོ།» སྔ་འགྱུར་རིག་མཛོད་རྩིས་འཕྲུལ་སྡེ་ཚན་གྱི་པར་མ། སྨད་ཆ། ༨༢ པར་གསལ།
19. «ཡིད་བཞིན་མཛོད་གྲུབ་བསྡུས།» སྔ་འགྱུར་རིག་མཛོད་རྩིས་འཕྲུལ་སྡེ་ཚན་གྱི་ཕྱི་ལོ་ ༢༠༡༦ ལོའི་པར་མ། ཤོག་ངོས་ ༣༤ པར་གསལ།
20. «ལྟ་བའི་བརྗེད་བྱང་།» སི་ཁྲོན་པར་མ། ཤོག་ངོས་ ༩ པར་གསལ།
21. «ཆོས་ཉིད་རྣམ་འབྱེད་ཀྱི་འགྲེལ་པ་ཡེ་ཤེས་སྣང་བ་རྣམ་འབྱེད།» སྔ་འགྱུར་རིག་མཛོད་རྩིས་འཕྲུལ་སྡེ་ཚན་གྱི་ཕྱི་ལོ་ ༢༠༡༥ ལོའི་པར་མ། དེབ་གཟུགས། ཤོག་ངོས་ ༦༤ པར་གསལ།
22. སྔ་འགྱུར་རིག་མཛོད་རྩིས་འཕྲུལ་སྡེ་ཚན་གྱི་ཕྱི་ལོ་ ༢༠༡༧ ལོའི་པར་མ། དེབ་གཟུགས། ཤོག་ངོས་ ༣༠༠ པར་གསལ།
23. ཐཱའི་ཝན་པར་མ། ཕྱི་ལོ་ ༢༠༠༤ དེབ་གཟུགས། ཤོག་ངོས་ ༥ པར་གསལ།